در شرایطی که تنشهای سیاسی و نظامی در خاورمیانه بار دیگر رو به افزایش گذاشته رجب طیب اردوغان رئیسجمهور ترکیه ابتکار تازهای را برای مهار بحران مطرح کرده است او پیشنهاد داده با برقراری گفت و گوی مستقیم میان رؤسای جمهور ایران و آمریکا از تشدید درگیری جلوگیری شود.
به گزارش میدلایستآی اردوغان اعلام آمادگی کرده است تا زمینه یک تماس تلفنی میان دونالد ترامپ و مسعود پزشکیان را فراهم کند ترامپ که در روزهای اخیر لحن تهدیدآمیزتری نسبت به تهران اتخاذ کرده نسبت به این پیشنهاد واکنش مثبتی نشان داده و برای انجام این تماس ابراز تمایل کرده است اما از سوی ایران هنوز پاسخی رسمی منتشر نشده است.
منابع آگاه به میدلایستآی میگویند مسعود پزشکیان رئیسجمهور ایران تاکنون موضع نهایی خود را درباره این پیشنهاد اعلام نکرده است هدف اصلی این ابتکار کاهش تنشها و جلوگیری از کشیدهشدن منطقه به یک درگیری گسترده عنوان شده است.
به گفته یک مقام ترک اردوغان در گفتوگوی تلفنی اخیر خود با ترامپ تلاش کرده او را به اولویت دادن به راهحلهای دیپلماتیک بهجای گزینه نظامی قانع کند ظاهراً ترامپ با این رویکرد همراهی نشان داده اما ادامه مسیر به تصمیم تهران بستگی دارد.
سفر تعیینکننده عراقچی به استانبول
در همین راستا سفر پیشروی عباس عراقچی وزیر امور خارجه ایران به استانبول توجهها را به خود جلب کرده است او قرار است روز جمعه با هاکان فیدان وزیر خارجه ترکیه دیدار کند دیداری که به گفته منابع نزدیک به دولت آنکارا، میتواند حامل پاسخ نهایی ایران به پیشنهاد اردوغان باشد.
ترکیه پیشتر نیز در جریان «جنگ ۱۲ روزه» ماه ژوئن پیشنهاد مشابهی برای میانجیگری ارائه داده بود پیشنهادی که در آن مقطع با مخالفت تهران مواجه شد.
تشدید تهدیدها از سوی واشنگتن
در مقابل فضای تهدید از سوی آمریکا همچنان ادامه دارد دونالد ترامپ روز چهارشنبه در شبکه اجتماعی خود هشدار داد که ناوگانی بزرگتر از آنچه پیشتر به ونزوئلا اعزام شده بود به سمت ایران حرکت کرده است او با اشاره به حملات هوایی ژوئن ۲۰۲۵ به تأسیسات هستهای ایران تأکید کرد در صورت عدم توافق اقدام بعدی آمریکا سریعتر، شدیدتر و ویرانگرتر خواهد بود سناریویی که از آن با عنوان تکرار «عملیات چکش نیمهشب» یاد کرد.
بحران مهار شده، اما حلنشده
در این میان ترکیه تلاش دارد مانع ورود بحران به مرحلهای غیرقابلکنترل شود هانده فیرات، تحلیلگر روزنامه حریت معتقد است که بحران فعلاً متوقف شده اما هنوز حل نشده است به گفته او هدف آنکارا کاهش تنشها، بازگرداندن طرفها به مسیر مذاکره و جلوگیری از مداخله نظامی بوده است.
او تأکید میکند که به باور منابع دیپلماتیک بدون این رایزنیها شرایط منطقه میتوانست بهمراتب بحرانیتر باشد با این حال، اختلافات اساسی همچنان پابرجاست.
فیرات همچنین به فشارهای سیاسی داخلی اسرائیل اشاره کرده و مینویسد بنیامین نتانیاهو در آستانه انتخابات پارلمانی، برای کشاندن آمریکا به درگیری مستقیم تلاش میکند. به گفته او، در کنار نگرانیها درباره برنامه هستهای و توان موشکی ایران، احتمال همکاری تهران و واشنگتن در حوزه انرژی نیز میتواند معادلات را تغییر دهد.
