شرکت لاکهید مارتین جزئیات تازهای از استفادهی هوش مصنوعی در جنگندههای اف-۳۵ منتشر کرده است فناوریای که توانایی خلبانان در شناسایی و مقابله با تهدیدهای پدافند هوایی دشمن را به شکل قابل توجهی افزایش میدهد این فناوری نوآورانه بهگونهای طراحی شده که دادههای پیچیدهی میدان نبرد را در کسری از ثانیه تحلیل کند و تصمیمگیری خلبان را سریعتر و دقیقتر کند.
در جریان پروژهی آزمایشی «اورواچ» مهندسان لاکهید مارتین عملکرد این هوش مصنوعی را در شرایط واقعی پرواز به نمایش گذاشتند برخلاف سیستمهای سنتی نمایشگر هدآپ (HUD)، اطلاعات مربوط به تهدیدات مستقیماً روی نقاب کلاه خلبان نمایش داده میشود به طوری که خلبان بدون نگاه کردن به پنلها قادر به رصد کامل میدان نبرد است در این آزمایش هوش مصنوعی همراه با سیستمهای شناسایی کلاسیک اف-۳۵ کار کرد تا آگاهی محیطی خلبان افزایش یافته و زمان پاسخدهی کاهش یابد.
این سیستم هوشمند به خلبانان اجازه میدهد دادههای پیچیده را به سرعت پردازش کنند و تهدیدات پدافندی را شناسایی نمایند مهندسان پس از هر مأموریت دادههای جمعآوریشده را در سیستم وارد میکنند تا هوش مصنوعی ارتقا یافته و برای مأموریت بعدی آماده باشد. این فرآیند باعث میشود خلبانان در مواجهه با تهدیدهای جدید و ناشناخته، سریعتر و با اطمینان بیشتری عمل کنند.
ضرورت استفاده از هوش مصنوعی در جنگندهها با نگاهی به وقایع گذشته روشن میشود در سال ۲۰۲۳ و پس از آغاز درگیری روسیه و اوکراین جنگندههای اف-۳۵ در مرزهای شرقی ناتو گشتزنی میکردند سیستمهای اطلاعاتی وجود سامانههای پدافند روسی SA-20 (اس-۳۰۰) را تأیید میکردند اما جنگندهها قادر به شناسایی کامل این سیستمها نبودند چرا که سامانههای روسی در حالت جنگی جدید فعالیت میکردند و دادههای مربوط به آنها در کتابخانه سیگنالهای اف-۳۵ ثبت نشده بود در آن زمان نیروهای زمینی مجبور شدند اطلاعات را به صورت دستی به روز کنند اما هوش مصنوعی جدید این تأخیرهای مرگبار را حذف میکند.
هماکنون با پیچیدهتر شدن سامانههای پدافند هوایی و استفاده دشمنان از تکنیکهایی مانند «پرش سیگنال» برای دور زدن پارازیتهای الکترونیکی نقش هوش مصنوعی بیش از پیش حیاتی شده است هدف نهایی این فناوری این است که جنگندههای F-35 در طول پرواز رزمی بتوانند تهدیدهای ناشناخته را شناسایی کرده و تواناییهای خود برای مقابله با آنها را بهطور خودکار بهینه کنند، بدون اینکه نیاز به مداخله مستقیم خلبان باشد.
این تحول فصل جدیدی در هوشمندسازی سیستمهای جنگنده و افزایش امنیت و کارآمدی خلبانان در میدان نبرد به شمار میرود و نشاندهندهی آیندهی نزدیک نبردهای هوایی است که در آن هوش مصنوعی و انسان به صورت همزمان، تصمیمات حیاتی را مدیریت میکنند.
